Tarih boyunca önemli bir ticaret ve finans merkezi olan Karaköy birkaç yıl önce devlet desteği ve özel sektörün girişimleriyle çağdaş ticaret, finans, kültür ve turizmin ritmine ayak uydurabilmesi ile yeniden yapılanmaya başladı. Karaköy için adeta yeniden doğuş sayılabilecek bu yenilenme İstanbul Modern ve bölgeye yakın birçok sanat galerisinin kurulmasıyla hızlandı. Kılıç Ali Paşa Külliyesi, Tophane-i Amire, Arap Cami, Galata Kulesi ve Galata semti, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi gibi semtte ve yakınındaki tarihi yerler yerli ve yabancı birçok turistin ilgisini çekiyordu. Tarihi nedeniyle kültür turizminde önemli bir rol oynayan Karaköy İstanbul’un ilk modern sanat müzesine sahip ve sanat galerileriyle günceli de yakaladı. KÜLTÜREL DÖNÜŞÜM Aşağı yukarı 10 yıl kadar önce yavaş yavaş başlayan Karaköy’ün değişim süreci gün geçtikçe hız kazandı. 2002-2003 yıllarında Serdar-ı Ekrem Caddesi’nin yenilenmesinin milat olarak kabul edilebileceği Karaköy- Tophane-Galata bölgesinin değişim süreci, Tophane-i Amire’nin hemen arkasında bulunan tarihi Yazıcızade Apartmanı’nın 2008’de biten restorasyonu ile ivmesini arttırdı. Yazıcızade Apartmanı’nın yenilenmesinin ardından Boğazkesen Caddesi ve Tophane’de birçok yeni sanat galerisi açıldı. Son dönemde bölgede kültür-sanat, özellikle de çağdaş sanat alanında yaşanan gelişmeler arasında İKSV’nin düzenlediği Tasarım Bienali ile Galata Özel Rum İlköğretim Okulu’nun bir sergi mekânı olarak semte kazandırılması; Tophane-i Amire binasının, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi’ne bağlı kültür-sanat merkezi ve sergi alanı olarak hizmete açılması; Osmanlı Bankası Merkez Binası’nın, Garanti Bankası’nın kurucusu olduğu sanat kurumu SALT’ın merkezi haline getirilmesi sayılabilir. Bunlarla beraber yurtdışından deniz yoluyla gelen turistler için İstanbul’un en önemli merkezi Karaköy. Şu an Union Han’ın restorasyon projesinden sorumlu Mimar Dr. Mehmet Karaören dünyanın İstanbul benzeri bütün liman şehirlerinde benzeri bir değişim sürecinden geçildiğini söylüyor. Karaören Karaköy ve çevresinin yaşadığı değişimi sağlayan imar planlarının çevre semtlere de yayılarak İstanbul’un en eski bölgelerinden biri olan Haliç ve çevresini saracağını ve burada gittikçe önemi artan bir çekim alanı yaratacağını sözlerine ekliyor. Birkaç yıl içinde kültürel bir merkez olarak önemi hızla artan semtin, restoran ve otel gibi turistik hizmet veren tesislerinin de hem nitelik hem de nicelik olarak gelişmesi gerekti. Tarihi Fransız Geçidi ve Karaköy-Tophane arasında kalan bölge birçok lüks mekâna ev sahipliği yapıyor. BİRBİRİ ARDINA GELEN İHTİYAÇLAR Karaköy ve çevresinin dönüşümde etkili olacak bir başka proje ise 2005’te çalışmalarına başlanan Galataport projesi, bölgenin güncel ticaret ve turizm ihtiyacına cevap vermesini sağlayacak. Türkiye’nin Uluslararası Kruvaziyer Limanı olması için büyük önem taşıyan Galataport’un bu sene gerçekleşen ihalesinden sonra, TSKB Gayrimenkul Değerleme Genel Müdür Yardımcısı Hüsniye Boztunç uzun süredir durgun olan Karaköy’deki gayrimenkul piyasasının özellikle son bir senedir bir hayli hareketlendiğini söyledi. Aslında Karaköy’deki yaşanan, günümüzde ticaretin değişen yüzünün bir yansıması. Karaköy’de bugün hem Osmanlı mirası yeniden canlanıyor hem de çağdaş ticarete uyum sağlanıyor. Bu değişimle gelen konaklama talebini karşılamak üzere birçok önemli otel projesine başlandı. Bankalar Caddesi bir otel bölgesi olarak yeniden yapılanıyor. Bu değişim bir yandan günün ihtiyaçlarına karşılık verirken bir yandan da korunması gereken tarihi bir miras gerçeği ortaya çıkıyor. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Misafir Öğretim Görevlisi Yüksek Mimar Salih Hasan Diker bu konuda, “Kentler göçebe ‘taşınmazlar’dır. Sadece insanlar kentten kente göçmez. Kentler de devirden devire göçerler. İşte buna kentsel dönüşüm denir. Önemli olan bu göçte kente dokusunu veren, görsel belleğine damga vurmuş mekânlara ve yapılara, göç edilen devre göre yeni işlevsellikler yüklerken tanıklıklarını yok etmemektir” diyor. İSTANBUL’A BÜYÜK KATKI Hüsniye Boztunç bölgedeki projeler arasında en dikkat çekenlerden bir tanesinin Ağustos 2012’de ruhsatı alınıp inşaat çalışmalarına başlanan Novotel Karaköy olduğunu da belirtiyor. Akfen GYO’nun yürüttüğü Novotel Karaköy projesinin mimari ve mühendislik projeleri YPU tarafından yapıldı. Yapının mimarı R. Güneş Gökçek, Otelin planlanmasındaki 2 temel yaklaşıma, iç sokağa ve avluya dikkat çekiyor. Bitişik yapı nizamına sahip parsel’de tasarlanan Novotel’in içinde oluşturulan iç sokağın, Rıhtım Caddesi ve Galata Mumhane Caddesini bir birine bağladığını, bu bağlantının bir yönüyle kentliye verilmiş bir hediye, diğer yönüyle otel’in zemin kat ticari fonksiyonlarını canlandıran bir unsur olarak değerlendirilebileceğini, zemin katın üstünde oluşturulan iç avlunun ise yeşil çatı sistemiyle çözüldüğünü, böylece oluşabilecek kentsel ısı adalarının etkisinin azaltılmaya çalışıldığını belirten R. Güneş Gökçek; cephe dilinin ise bölgede yer alan dolu-boş oranlarını koruyarak, çağdaş ve yeni bir dil ile ele almaya çalıştıklarını belirtiyor. İstanbul’da iş ve finans merkezinin Maslak’a kaymasıyla kültür ve turizm merkezi olarak yeniden canlanacak Karaköy’ün Galataport ile dönüşümünün getirecekleri merak konusu. Bugüne kadar gerçekleşen değişim Karaköy’e çok şey kattı ve bundan sonra tamamlanacak projelerle de Karaköy İstanbul markasına çok şey katmaya devam edecek.